Vào thời khắc chuyển giao giữa các mùa, bạn có thường cảm thấy tâm trạng lên xuống thất thường, lúc thì bâng khuâng, đôi lúc lại buồn vô cớ? Điều đó có thể do đã mắc phải “SAD” mà không hay biết. Vậy “SAD” là gì, triệu chứng và nguyên nhân của SAD như thế nào? Ta hãy cùng tìm hiểu về nó.
Rối loạn cảm xúc theo mùa: Seasonal Affective Disorder hay SAD là một dạng trầm cảm có tính chất phụ thuộc vào mùa, thường xảy ra vào lúc giao mùa thu sang đông. Ngoài ra, tùy vào chu kỳ phát bệnh mà SAD còn được gọi là Winter Sad (trầm cảm mùa đông); Winter Blue (nỗi buồn mùa đông); Monsoon Depression (trầm cảm mùa mưa). Tuy nhiên, chúng ta không chỉ dễ bị “SAD” vào mùa đông hay mùa mưa mà kể cả vào mùa hè – khi có quá nhiều ánh nắng cũng gây ra “trầm cảm theo mùa ngược” hay Summer SAD (trầm cảm mùa hè)
Người bị SAD thường có triệu chứng của trầm cảm điển hình như tâm trạng đi xuống, mất ý chí, giảm sự thích thú và thiếu tập trung,… Cùng với đó họ cũng gặp phải các triệu chứng của trầm cảm không điển hình như: Ngủ nhiều bất thường (70%-90% bệnh nhân), thèm carbohydrate (80%-90% bệnh nhân),…
Một nghiên cứu năm 2001, được công bố trên tạp chí Archives of General Psychiatry cho biết, những người mắc hội chứng SAD tiết ra hormone melatonin nhiều hơn người bình thường. Đây là loại hormone tiết ra nhiều về đêm, giúp chúng ta ngủ ngon hơn. Tuy nhiên, chúng kích hoạt cảm giác tuyệt vọng và buồn rầu, làm giảm thân nhiệt cơ thể, làm chúng ta yếu đi so với bình thường. Cũng có giả thuyết cho rằng do có ít ánh sáng mặt trời hơn vào mùa đông nên làm gián đoạn đồng hồ sinh học của cơ thể, khiến cơ thể bị đình trệ, khó thích nghi và gây nên trầm cảm. Nhưng các giả thuyết được đưa ra thực chất chưa rõ ràng và còn gây nhiều tranh cãi.
Sau khi tìm hiểu đến đây, bạn có nhận thấy bản thân mình đang bị “SAD” mà không hay biết không? Tuy nhiên, đừng quá lo lắng bởi vì căn bệnh này có thể chữa trị. Các nghiên cứu cho thấy phương pháp trị liệu bằng ánh sáng, dược liệu và trị liệu tâm lý là các lựa chọn phù hợp để chữa trầm cảm theo mùa. Nhưng dù cho có kết hợp các phương pháp trên lại thì lựa chọn tốt nhất để chữa “SAD” vẫn phụ thuộc vào sức khỏe tinh thần của mỗi bệnh nhân. Nhắc đến điều này, tờ báo Vietcetera có kể đến một số giải pháp: Thiền cũng là một thói quen tốt để nuôi dưỡng sức khỏe thể chất lẫn tinh thần, giúp người bệnh vượt qua không chỉ là trầm cảm theo mùa mà còn là những cảm xúc tiêu cực. Hoặc người bệnh cũng có thể lựa chọn cho mình Hygge – một lối sống bắt nguồn từ phương pháp self-care của Đan Mạch để hướng đến cảm giác thoải mái và ấm cúng. Qua bài viết này, có lẽ bạn đã lí giải được phần nào về tâm trạng thất thường của mình mỗi khi giao mùa rồi đúng không? Nhưng có vẻ “SAD” vẫn còn chứa đựng nhiều điều bí ẩn dù đã được nghiên cứu từ rất lâu. Vì vậy hãy giữ một trạng thái tinh thần thật thoải mái để “say bye” với SAD mỗi khi chuyển mùa nhé!
